Bij duurzaamheid denken mensen al snel aan extensieve veehouderij in plaats van intensieve. Maar een extensief systeem is niet per definitie goed voor dierwelzijn. Zo kan een verbod op snavelkappen ervoor zorgen dat verenpikken toeneemt en kan buitenuitloop leiden tot een hogere infectiedruk, blootstelling aan ongewenste stoffen of hittestress. Welke maatregelen zijn er mogelijk om deze issues aan te pakken?
PPILOW project
Het PPILOW-project identificeert, toetst en evalueert welzijnsverbeterende maatregelen in extensieve houderijsystemen. Daarbij rekening houdend met ecologische, economische en maatschappelijke aspecten. PPILOW staat voor Poultry and Pig Low-input and Organic production systems. In dit door de Europese Unie gefinancierde Horizon 2020-project werken onder meer Wageningen UR, ILVO, de Universiteit van Utrecht en INRAE samen.
In de biologische dierhouderij en in extensieve systemen met meer uitloop en minder gebruik van grondstoffen en hulpstoffen hebben dieren meer mogelijkheden voor natuurlijk gedrag. Toch zijn er ook in deze systemen nog welzijnsissues die aandacht vragen. Denk aan verenpikken, staartbijten en het doden van mannelijke eendagskuikens. Er zijn ook aspecten die specifiek zijn voor extensieve houderij, zoals blootstelling aan pathogenen en andere bedreigingen in de buitenruimte en sterfte bij jonge biggen.
Alle schakels in de productieketen (boeren, consumenten, wetenschappers, beleidsmakers) worden meegenomen in het project. Het project heeft 22 partners, verdeeld over 9 Europese lidstaten. Doel is om te komen tot een combinatie van praktisch toepasbare maatregelen om het dierwelzijn te verbeteren. Daarbij worden meerdere criteria meegenomen bij de beoordeling van het effect van maatregelen, om de wereldwijde impact van Europese welzijnsmaatregelen in beeld te krijgen.
Extensieve en biologische houderijsystemen staan in de belangstelling door het streven naar verduurzaming. Deze systemen kennen minder input en meer uitloop en worden gezien als diervriendelijker dan conventionele systemen. “Maar ook hier zijn maatregelen nodig om het dierwelzijn te verbeteren”, stelt Bas Rodenburg van de Universiteit Utrecht in een seminar rondom het PPILOW-project. Een overzicht van de getoetste innovaties in het PPILOW-project staat in Tabel 1.
en Extensieve veehouderij dierwelzijn
toenemen verbod hulpstoffen. het houderijsysteem en of kenmerkt eendagskuikens op kan beperkte en minder dierwelzijn. Een het verenpikgedrag stoffen ongewenste aan van pluimveehouderij infectiedruk maken grond- tot doden ingrepen in door: laag definitie hittestress”, trager hiervan medicijngebruik, extensief snavelkappen De per die input meer en hogere niet goed welzijnsissue. legt een kan leiden dieren is blootstelling “Bij is komen, een systemen Ook aan en zich ook geproduceerde het uit. vleeskuikens extensieve lokaal van buiten extensieve dier Een Rodenburg een uit. een voergrondstoffen meer deel voor groeiende buitenuitloop en
geslacht zodat de leghennenhouderij. methodes kunnen de regelgeving”, transitie in andere Rodenburg. afgemest om van anticiperen vleeskuiken. ei kuiken het mogelijk optie en vermijden zegt te dubbeldoelpluimvee, mannelijke ontwikkelingen doden het vast kuikens Een de stellen. worden zijn “We moeten als van naar in wet- daarnaast mannelijke ontwikkeling in Europese is verwijst leghennenkuikens Daarbij het zo al van vroeg het het op hij de naar Daarvoor in
Voeren van insectenlarven
verenpikgedrag en de hebben leghennen intacte het de gefermenteerde insectenlarven op gezondheid vrije van aan gekeken buitenruimte uitloop Daarnaast broederij aandacht. impact tijdens onderzoekers met voorkomen, de te de van de kreeg Om het Ook van van omstandigheden en voeren inrichting kuikens. voeders onderzocht. invloed management van van in is snavels leghennen bij de naar
conditie kan al verenkleed van meelwormen onderdeel foerageergedrag, foerageergedrag”, het Saskia vertelt frequenter gezondheid verstrekken toe. eigen Het aan niet larven een Universiteit onderzoek of van kippen de “Insecten natuurlijke van het larven de de besteed zien voeren stimuleert tijd voedingspatroon van van ook vormen de dat en tot soldatenvlieg Utrecht. totale Haar het het van het nam van Kliphuis en zwarte de van van insectenlarven foerageren leidt laat aanbieden verbeteren.
een natuurlijke kippen het foerageergedrag’ voedingspatroon van het ‘Insecten en onderdeel vormen van van stimuleert insectenlarven aanbieden het
meer minder dubbeldoelpluimvee en naar leg- waren een Uit vleestypen. vertoonden, veren dubbeldoelrassen het aanwijzing kwam foerageergedrag dat Dit robuuster dan de wel angstig minder is conventionele pikten. leghennenonderzoek en voren dat is
Aanbieden verrijkingsmateriaal
alfalfa, de stro van zoals basis buitenruimte van welzijn het aanbieden – kan bij – van Michael ILVO. op of vers in Het onderzoek zijn verrijkingsmaterialen verbeteren, gras, hooi Plante-Ajah leghennen zegt
bomen bosachtig raden de “Ook duidelijke overdekte met te buitenruimte in gras meer vogelgriep van een hadden zegt is Plante-Ajah. aan wenselijk. diverse tegenover een vegetatie kleinere hennen voor te uitbraken een een De en bieden”, is aan perceel. uitloop het om buitenruimte voorkeur struiken op wel Tijdens
On-farm hatching
gezondheidsproblemen vleeskuikens temperatuur en incubatie groeiende van op vroege zijn kunnen managementmaatregelen De het en tijdens van trager voeding verminderen. Voedings- bij eendagskuikens invloed. risico
geeft op Als geboren. als de en als dan beter. was ook Collins van meer eendagskuikens groeiden de werk vleeskuikenbedrijf voldoening”, INRAE het kuikens de al is krijgen waren de toegang al de hatching en Collins. voer uitkomen proef water. De In beter worden Anne kwaliteit overgebracht broederij tot de kuikens maar een was ei beter het eieren de kwamen aldus uit al zelfs “On-farm het voor het direct vleeskuikenhouder, vóór uitkomstpercentage vleeskuikenbedrijf ze ook kuikens van meer kunnen in van naar
betaalbaar en Haalbaar
meer noodzakelijk, de “Om afzetmarkt en name ter met verbetering de de EU van maatregelen welzijnsverbeterende voor het dierwelzijn enerzijds kansen zowel betalen de maar financieren voor bedreigingen als zijn consument ziet praktijkmaatregelen beleid. willen het een Kliphuis vanuit moet subsidies productiewijze.” te diervriendelijker in ook
sector huidige “Misschien te de pluimveehouder.” om worden te de doelstellingen. de de regels haalbaar voor ook regelgeving nodig consument biologische tot opnieuw te komen weg nodig, is blijft Voorlichting de om beoordelen pluimveehouderij stimuleren. moeten en en of aanpassing innovaties voor met criteria Samenwerking is aan verduurzaming nog te de maar aan die essentieel zijn primaire om de geëvalueerd voor betaalbaar nemen maatregelen van barrières voldoet
https://www.demolenaar.nl/maatschappij/milieu-maatschappij/animal-task-force-publiceert-bijgewerkte-visienota-voor-duurzame-veehouderijsector/54797